Roemenië: Oradea Pride ook in 2026 verboden

Forbidden Colours heeft onze partnerorganisatie ACCEPT Romania geholpen bij het coördineren van een internationale oproep van het maatschappelijk middenveld aan de gemeente Oradea om de Oradea Pride March op 25 juli 2026 veilig door de stad te laten trekken.

De oproep heeft meer dan 120 Roemeense, Europese en internationale organisaties samengebracht in een ongekende vertoning van solidariteit met ARK Oradea en de lokale LGBTIQ+-gemeenschap. De ondertekenaars roepen de lokale en nationale autoriteiten op om de effectieve uitoefening van de vrijheid van vergadering te garanderen en een herhaling van het politiegeweld tijdens Oradea Pride in 2025 te voorkomen.

Hoewel de organisatoren hun kennisgeving binnen de wettelijke termijn hebben ingediend en meer dan 100 mogelijke routes hebben geïdentificeerd, lijken de lokale autoriteiten vastbesloten om elke haalbare optie af te wijzen. In plaats daarvan hebben zij voorgesteld de deelnemers te beperken tot een statische bijeenkomst of de mars weg te duwen uit het stadscentrum.

Een stationaire bijeenkomst aan de rand van Oradea is geen adequaat alternatief voor een Pride-mars. Vrijheid van vergadering moet effectief en zichtbaar zijn — niet louter theoretisch.

Dit is het vierde opeenvolgende jaar waarin de autoriteiten van Oradea de organisatie van een Pride-mars hebben belemmerd. De herhaalde afwijzing van elke praktische oplossing kan niet langer geloofwaardig worden gepresenteerd als een administratief of logistiek probleem. Het vormt een systematische beperking van de vrijheid van vergadering en meningsuiting van de LGBTIQ+-gemeenschap.

“Samen met ACCEPT Romania heeft Forbidden Colours deze brede internationale reactie gecoördineerd, omdat wat er in Oradea gebeurt niet langer als een geïsoleerde lokale kwestie kan worden beschouwd,” aldus Rémy Bonny, uitvoerend directeur van Forbidden Colours.

“Wanneer een gemeente herhaaldelijk dezelfde minderheid verhindert haar recht op vreedzame vergadering uit te oefenen, heeft het Europese maatschappelijk middenveld de verantwoordelijkheid om collectief op te treden. Meer dan 120 organisaties sturen nu één duidelijke boodschap: Oradea Pride moet mogen marcheren.”

Forbidden Colours was aanwezig bij Oradea Pride in 2025 en was er getuige van hoe vreedzame deelnemers door de autoriteiten werden behandeld. Rémy Bonny zal dit jaar opnieuw deelnemen aan Oradea Pride, gepland op 25 juli.

“We waren er vorig jaar bij. We zagen hoe vreedzame deelnemers werden verhinderd de aangekondigde route te betreden, in straten werden geduwd die wegens werkzaamheden waren afgesloten en werden geconfronteerd met politiegeweld,” zei Bonny.

“De autoriteiten hebben de vrijheid van vergadering van de LGBTIQ+-gemeenschap niet beschermd. In plaats daarvan werd politiemacht ingezet tegen mensen die vreedzaam hun fundamentele rechten opeisten. Het was zeer verontrustend om getuige te zijn van deze gebeurtenissen binnen de Europese Unie.”

Desondanks namen meer dan 500 mensen deel aan de mars van 2025 nadat de gemeente alle voorgestelde routes had afgewezen. Deelnemers werden geïsoleerd door wetshandhavers, terwijl verschillende mensen naderhand boetes kregen of te maken kregen met procedures in verband met hun deelname.

“Dit jaar hebben de organisatoren meer dan 100 mogelijke routes geïdentificeerd. Als de autoriteiten ze stuk voor stuk afwijzen, kan niemand meer beweren dat het probleem verkeer, bouwwerkzaamheden of planning is,” vervolgde Bonny. “Het doel is duidelijk om Pride onzichtbaar te maken. Dat is discriminatie door middel van administratieve obstructie.”

Het recht op vreedzame vergadering wordt beschermd door de Roemeense grondwet, het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en het recht van de Europese Unie. Religieuze bezwaren of de politieke voorkeuren van lokale functionarissen kunnen het ontzeggen van gelijke toegang tot de openbare ruimte aan LGBTIQ+-personen niet rechtvaardigen.

De burgemeester van Oradea, Florin Birta, behoort tot de Roemeense Nationaal-Liberale Partij, lid van de Europese Volkspartij. Forbidden Colours roept de leiding van de EVP op om duidelijk te maken dat politici binnen haar politieke familie Pride-marsen niet systematisch kunnen dwarsbomen terwijl zij zichzelf blijven presenteren als ‘verdedigers van Europese waarden’.

“De Europese Volkspartij kan niet zwijgen wanneer een van haar eigen burgemeesters herhaaldelijk LGBTIQ+-personen hun fundamentele vrijheden ontzegt,” zei Bonny. “Europese waarden moeten ook worden verdedigd wanneer de schending wordt begaan door iemand uit de eigen politieke familie.”

Na het einde van het Pride-verbod in Boedapest dreigt Oradea de enige stad in de Europese Unie te worden waar lokale autoriteiten een LGBTIQ+-gemeenschap jaar na jaar blijven verhinderen een Pride-mars te houden.

“De Europese Commissie en de Roemeense nationale autoriteiten moeten ingrijpen voordat mensen opnieuw worden onderworpen aan geweld, intimidatie en bestraffing, simpelweg omdat ze vreedzaam door hun eigen stad marcheren,” concludeert Bonny.

Forbidden Colours roept op tot het volgende:

• Burgemeester Florin Birta en de gemeente Oradea moeten een veilige, zichtbare en betekenisvolle route voor de mars goedkeuren;
• De Roemeense nationale autoriteiten moeten de veiligheid en de vrijheid van vergadering van alle deelnemers garanderen;
• Wetshandhavingsinstanties moeten deelnemers beschermen en zich onthouden van onnodig of buitensporig geweld;
• De Europese Commissie moet de situatie monitoren als een kwestie van fundamentele rechten en de rechtsstaat, en de financiële steun voor de stad Oradea herzien;
• En de Europese Volkspartij moet het gedrag van haar lokale politieke vertegenwoordigers aankaarten.

Forbidden Colours zal blijven samenwerken met ACCEPT Romania, ARK Oradea en partners uit het maatschappelijk middenveld in heel Europa om ervoor te zorgen dat de LGBTIQ+-gemeenschap van Oradea dezelfde democratische vrijheden kan uitoefenen als iedere andere burger.

Het beschermen van Oradea Pride betekent het beschermen van de democratie in Roemenië. Wanneer de vrijheid van één gemeenschap herhaaldelijk wordt ingeperkt, wordt de vrijheid van iedereen verzwakt.